Kościoły drewniane województwa opolskiego

powiat brzeski

  • OBÓRKI, kościół ewangelicki z XVII w. z prezbiterium i wieżą konstrukcji szkieletowej (wieża z ok. 1755 r.), wewnątrz polichromie stropowe z 1685 r.

powiat głubczycki

  • BABORÓW, kościół cmentarny Św. Józefa z l. 1700-02, zbudowany na planie krzyża greckiego, fundacja ks. Szymona Piotra Motłocha, wewnątrz polichromie barokowe z początku XVIII w.

powiat kluczborski

  • BĄKÓW, kościół parafialny Wniebowzięcia NMP, z początku XVI w., protestancki w okresie 1550-1945, wewnątrz cenna polichromia odkryta w 1913 r.
  • BISKUPICE, kościół filialny poewangelicki z 1626 r., fundacja Zygmunta von Heydebrand i Jerzego v. Pritzelwitz, wieża z 1777 r., wewnątrz piętrowe empory, ślady polichromii z XVII w.
  • BRZEZINKI, kościół filialny z ok. 1550 r. (budowniczy Michał Konieczny z Brzezinek), wieża z 1725 r., powiększony w 1776 r., polichromia z końca XVII i pol. XVIII w. Dawna brama cmentarna przeniesiona do Muzeum Wsi Opolskiej w Opolu-Bierkowicach.
  • CHOCIANOWICE, kościół cmentarny (wcześniej parafialny) Narodzenia NMP z 1662 r.
  • GIEROŁCICE, kościół ewangelicki z 1617 r., powiększona w 1694 r. i przebudowany w l. 1822-23.
  • GOŁKOWICE, kościół filialny Św. Jana Chrzciciela, poewangelicki z l. 1766-67. Dawny ołtarz gotycki z l. 1450-80 przeniesiony do katedry opolskiej.
  • JAKUBOWICE, kościół filialny Matki Boskiej Królowej Polski, poewangelicki z 1585 r., odnowiony w 1931 r.
  • KOMORZNO, kościół filialny Św. Jadwigi, poewangelicki z 1623 r. obecny z 1753 r., wieża nie połączona z nawą,
  • KRZYWICZANY, kościół filialny Świętej Trójcy, poewangelicki z 1623 r., wieża nie połączona z nawą
  • LASKOWICE, kościół cmentarny Św. Wawrzyńca z 1686 r.
  • LASOWICE MAŁE, kościół filialny Wniebowzięcia NMP (dawniej Św. Jakuba) zbudowany w 1688 r. przez protestantów, przejęty przez katolików.
  • LASOWICE WIELKIE, kościół parafialny Wszystkich Świętych, zbudowany w 1599 r. przez protestantów, w czasie kontrreformacji przekazany katolikom, wieża z 1702 r. na niej dzwon z 1521 r.
  • LIGOTA GÓRNA, kaplica cmentarna poewangelicka z 1782 r
  • MACIEJÓW, kościół poewangelicki z XVI/XVII w., wieża strącona przez burzę w 1850 r.- nie odbudowana.
  • MARKOTÓW, dzwonnica wiejska z 1863 r.
  • MIECHOWA, kościół filialny Św. Jacka, poewangelicki z 1529 r., w 1628 r. przebudowany. (fundacja Baltazara v. Frankenberga), odnawiany w l. 1753, 1911, 1958.
  • NASALE, kościół ewangelicki (pierwotnie katolicki Św. Wawrzyńca), zbudowany w XVI w. w Zdziechowicach, przebudowany w 1730 r., przeniesiony ok. 1939 r., wewnątrz zachowana polichromia.
  • PROŚLICE, kościół filialny Najświętszego Serca Pana Jezusa, poewangelicki z ok. 1580 r., wieża czołowa z 1531 r., przebudowany z fundacji Jerzego Zająca młynarza z Proślic w 1772 r.
  • ROŻNÓW, kościół filialny Świętej Trójcy, poewangelicki z 1788 r., wieżowy, wewnątrz tryptyk gotycki.
  • ŚWINIARY WIELKIE, kościół filialny Św. Bartłomieja, z 1762 r., wieża.
  • WĘDRYNIA, kościół filialny Św. Jana Chrzciciela z XVII/XVIII w., wieża z 1818 r.
  • WIERZBICA DOLNA, kościół filialny Podwyższenia Krzyża Świętego, poewangelicki z 1688 r. (fundacja Melchiora v. Studnitz), w 1933 r. zrekonstruowany na wzór, zachowana stara wieża z 1688 r.
  • WIERZBICA GÓRNA, kościół filialny Św. Jacka z l. 1715-22, konstrukcji szkieletowej.

powiat kozielski

  • DZIERGOWICE, kostnica szkieletowa, bud. 1794 r.
  • GOŚCIĘCIN, kościół odpustowy Św. Brykcjusza, bud. ok. 1651-1661 na planie krzyża, (fundacja Marty i Marcina Wolffa - właściciela wolnego sołectwa w Gościęcinie), stoi na niewielkim wzniesieniu w polu poza wsią, przy drodze do wsi Kózki, obok żródełko i pustelnia.
  • GOSZYCE, kaplica śródleśna p.w. Św. Marii Magdaleny z XVIII w.: drewniana wiata z murowaną kapliczką.
  • MIEJSCE ODRZAŃSKIE, kościół fil. p.w. Św. Walentego, bud. 1770 r. jako kaplica, konstrukcji słupowo-zrębowej z potynkowanymi ścianami.
  • PRZEWÓZ, kościół fil. p.w. Św. Judy Tadeusza , bud. 1559 r., przeniesiony w 1937 r. z Gierałtowic, prezbiterium ku pd., wieża murowano-drewniana.
  • RADOSZOWY, kościół par. Św. Jadwigi, bud. 1730 r., przekształcony w 1929 r.

powiat krapkowicki

  • MALNIA, kościół par. poewangelicki, bud. w l. 1801-04 w Kostowie, przeniesiony do Malni w 1977 r.

powiat namysłowski

  • BALDWINOWICE, kościół fil. p.w. Świętej Trójcy, prezbiterium i zakrystia murowane z cegły przed 1414 r., nawa z 1592 r., wieża z 2. poł. XVII w. (w l. 1583-1654 użytkowany przez protestantów),
  • MICHALICE, kościół p.w. Św. Michała, bud. 1614 r., wieża z 1730 r. (budowniczy Miller ze Starego Miasta, staraniem proboszcza Jerzego Brzóski), polichromie z 1624, 1663
  • SMARCHOWICE ŚLĄSKIE, kościół fil. p.w. Świętego Krzyża, bud. na pocz. XVII w.
  • WOSKOWICE MAŁE, kościół par. p.w. Św. Wawrzyńca, bud. 1711 r.

BIERKOWICE

powiat oleski

  • BISKUPICE, kościół parafialny Św. Jadwigi, z 1718 r.(budowniczy Jan Mixa z Kraskowa).
  • BORKI WIELKIE, kościół cmentarny ŚŚ. Marcina i Bartłomieja z ok. XVII w. (budowniczy Szymon Stadko).
  • BOROSZÓW, kościół filialny Św. Marii Magdaleny z 1679 r.
  • DOBRODZIEŃ, kościół cmentarny Św. Walentego z 1630 r.
  • GOŁA, kościół filialny Św. Mikołaja z XVII/XVIII w., wewnątrz m.in. płyta nagrobna Hansa v. Kuschenbohr z 1684 r.
  • GRODZISKO, kościół filialny Św. Rocha z 1710 r. - fundacja miasta Olesna po wygaśnięciu zarazy z 1708 r.
  • JAMY, kościół filialny Małgorzaty z 1792 r., fundacja Karola Zygmunta v. Aulock.
  • KOZŁOWICE, kościół filialny Św. Jana Chrzciciela z 2 poł. XVII w.
  • OLESNO, kościół odpustowy Św. Anny z 1518 r., rozbudowany w latach 1668-1670 przez Marcina Snopka, wewnątrz m.in. tryptyk gotycki zrabowany 18/19 sierpnia 1994
  • RADAWIE, kościół parafialny Podwyższenia Krzyża Św. z XVIII w.
  • SOWCZYCE, kościół fil. p.w. Św. Antoniego Padewskiego, bud. 1586 r. w Łomnicy, przeniesiony w 1917 r.
  • STARE OLESNO, kościół par. p.w. Św. Marii Magdaleny, bud. 1680 r.
  • USZYCE, kościół par. p.w. Wniebowzięcia NMP, konsekracja 1517 r., przekształcony w XVII w.
  • WACHÓW, kościół fil. p.w. Św. Wawrzyńca, bud. 1706 r.

BOROSZOW

powiat opolski

  • BIERDZANY, kościół par. Św. Jadwigi,(dawniej św. Walentego), bud. XVI w., powiększony 1711 r., wieża z 1930 r. Wewnątrz polichromia z XVIII w - odkryta w 1971 r. - słynna "bierdzańska śmierć".
  • CZARNOWĄSY, kościół odpustowy Św. Anny, bud. w l. 1687-1688 (budowniczy Krzysztof Mleński z Poremby), posiada dwie kaplice. (Kościół spalony w sierpniu 2005 - odbudowywany - RR)
  • DOBRZEŃ WIELKI, kościół odpustowy p.w. Św. Rocha, bud. 1658 r. lub 1671 r., przebudowany 1671 r. Postawiony na wzniesieniu w miejscu pochówka ofiar zarazy.
  • KOLANOWICE, kościół fil. p.w. Św. Barbary, bud. 1678 r., przeniesiony z Opola w 1811 r. , pierwotnie za murami obronnymi Opola, po sekularyzacji z 1810 zakupiony przez mieszkańców wsi i odbudowany - poświęcony w 1812 r.
  • OCHODZE, kościół p.w. Św. Marcina, bud. 1702 r., przeniesiony w l. 1941-2 z Komprachcic
  • OPOLE-BIERKOWICE, kościół Św. Katarzyny przeniesiony do Muzeum Wsi Opolskiej w 1975 z Gręboszowa, modrzewiowy, bud. 1613 r. jako protestancki, później użytkowany przez katolików, po II wojnie światowej opuszczony. Wewnątrz epitafia ewangelickie (chłopskie ) z kaplicy cmentarnej w Ligocie Górnej; brama cmentarna z Brzezinek użyta jako wejście do skansenu MWO.
  • POPIELÓW, kościół Św. Andrzeja, bud. 1654 r., przeniesiony w 1889 r. na cmentarz.
  • RADOMIEROWICE, kościół par. Wniebowzięcia NMP, bud. w l. 1786-90 (wg projektu Chrystiana Isemera, przez Petzera jako ewangelicki), konstrukcji szkieletowej z wypełnieniem murowanym, wieżowy, dach gontowy.
  • ROGI, kościół par. Wszystkich Świętych, bud. 1685 r. Narodzenia NMP, bud. XIV w. ?, wieża czołowa - obecnie rozebrany i złożony w celu odtworzenia w innym miejscu
  • ZAKRZÓW TURAWSKI, kościół fil. ŚŚ. Piotra i Pawła, bud. 1759 r.

powiat prudnicki

  • GŁOGÓWEK, kościół cmentarny Św. Krzyża z 1705 r. konstrukcji szkieletowo-słupowej, fundacja Anny Pietruszki.
  • RZEPCE, kościół filialny Św. Jakuba Starszego z 1751 r.

powiat strzelecki

  • KLUCZ, kościół parafialny Św. Elżbiety Turyngijskiej z 1748 r.
  • OLSZOWA, kościół filialny Matki Boskiej Śnieżnej sprzed 1679 r.
  • STRZELCE OPOLSKIE, kościół cmentarny Św. Barbary z l. 1683-1690, (cieśla Jan Brychcy z fundacji Floriana Fryderyka Weisera), odnowiony w 1720 r., gruntowna renowacja w 1970 r.
  • SZCZEPANEK, kościół filialny Nawiedzenia NMP i Św. Jadwigi z l. 1666-1668, przeniesiony w 1960 r. z Polskiej Nowej Wsi
  • ZIMNA WÓDKA, kościół filialny Św. Marii Magdaleny, z 1524 r., w okresie 1524-1701 w posiadaniu protestantów.

przeniesione poza teren województwa opolskiego:

  • WROCŁAW, Park Szczytnicki kościół Św. Mikołaja z XVI w., przeniesiony w 1913 r. z Kędzierzyna
  • GLIWICE, kościół Wniebowziecia Matki Boskiej z 1494 r., przeniesiony w 1925 r. z Zębowic
  • GWOŹDZIANY, kościół Narodzenia NMP z 1576 r., przeniesiony w l. 1976-78 z Kościelisk

Damian Adamczak